ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΕΣΑ ΚΙ ΕΞΩ: Νέο εκπαιδευτικό πρόγραμμα καλλιέργειας της Φιλαναγνωσίας και γνωριμίας με την τέχνη της Βιβλιοδεσίας

Τον Ιανουάριο του 2018 ξεκινά η υλοποίηση του νέου εκπαιδευτικού προγράμματος του Ιδρύματος Λαμπράκη, με τίτλο «Το βιβλίο μέσα κι έξω». «Το βιβλίο μέσα κι έξω» είναι ένα βιωματικό πρόγραμμα καλλιέργειας της Φιλαναγνωσίας και γνωριμίας των μαθητών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης με την τέχνη της Βιβλιοδεσίας. Στόχοι του προγράμματος είναι να ενισχυθεί: α) ο σεβασμός και η αγάπη των μαθητών για το βιβλίο, β) η δημιουργικότητά τους, γ) η κριτική τους σκέψη, δ) η αισθητική τους αγωγή, ε) η κατανόησή τους για επαγγέλματα πιο σπάνια, όπως αυτό του βιβλιοδέτη και  στ) η αντίληψή τους για τη σύνθετη διαδικασία παραγωγής ενός προϊόντος. Το πρόγραμμα έχει λάβει την έγκριση του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων (Φ14/ΦΜ/154810/160223/Δ1).

Κατά την πρώτη, πιλοτική του φάση, η οποία υλοποιείται στη διάρκεια του σχολικού έτους 2017-18, το πρόγραμμα απευθύνεται σε μαθητές των Γ’, Δ’, Ε’ και ΣΤ’ τάξεων του Δημοτικού σχολείου και εφαρμόζεται σε σχολεία της Αττικής, τα οποία εκδηλώνουν ενδιαφέρον. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την ανάπτυξη δράσεων Φιλαναγνωσίας με πρωτοβουλία των εκπαιδευτικών και την πραγματοποίηση δύο ενδοσχολικών εργαστηριακών συναντήσεων διάρκειας 4 διδακτικών ωρών η καθεμία, οι οποίες πραγματοποιούνται εντός του ωραρίου λειτουργίας του σχολείου – ή εφόσον το σχολείο αιτηθεί διαφορετικά, εκτός του ωραρίου.

Κατά την έναρξη του προγράμματος οι υπεύθυνοι του έργου συνεργάζονται με τους εκπαιδευτικούς των τάξεων στις οποίες θα υλοποιηθεί το πρόγραμμα, ώστε να διερευνήσουν τη δυνατότητα και προοπτική σύνδεσης του εργαστηρίου Βιβλιοδεσίας με δράσεις Φιλαναγνωσίας ή/και Δημιουργικής Γραφής. Το εργαστήριο είναι δυνατό να λειτουργήσει αυτόνομα, όμως θεωρείται πιο αποτελεσματική η σύνδεσή του με τις προαναφερθείσες δράσεις. Ανάλογα με το ενδιαφέρον και την ετοιμότητα των εκπαιδευτικών και των μαθητών ορίζεται το πλαίσιο εφαρμογής του προγράμματος και σύνδεσής του με το αναλυτικό πρόγραμμα, καθώς και ο χρόνος πραγματοποίησης των δύο εργαστηριακών συναντήσεων. Σε περίπτωση που αναπτυχθούν δράσεις Φιλαναγνωσίας, οι εκπαιδευτικοί υποστηρίζονται συμβουλευτικά για τη διαμόρφωση και εφαρμογή των δράσεων αυτών, οι οποίες καλό είναι να προηγούνται χρονικά του εργαστηρίου Βιβλιοδεσίας. Η πρώτη εργαστηριακή συνάντηση έχει ως στόχο την εισαγωγή των μαθητών στη Βιβλιοδεσία, ενώ η δεύτερη την παρουσίαση των σταδίων κατασκευής ενός βιβλίου. Και στις δύο περιπτώσεις η προσέγγιση είναι βιωματική, καθώς οι μαθητές είναι σε θέση να δουν τα μηχανήματα και εργαλεία της Βιβλιοδεσίας (επί τόπου για όσα είναι φορητά και ακίνδυνα και σε απεικονίσεις τα υπόλοιπα) και να χρησιμοποιήσουν κάποια από αυτά μπαίνοντας οι ίδιοι σε ρόλο βιβλιοδέτη κατά τη δεύτερη συνάντηση. Σε όλη τη διάρκεια της διαδικασίας είναι παρών ο συνεργαζόμενος εκπαιδευτικός της τάξης. Με την ολοκλήρωση του εργαστηρίου οι μαθητές  δημιουργούν το δικό τους βιβλίο (16σέλιδο). Εφόσον οι εκπαιδευτικοί τους έχουν επιλέξει να αναπτύξουν δράσεις Φιλαναγνωσίας, οι μαθητές είναι δυνατόν να γεμίσουν το περιεχόμενο του βιβλίου τους με δικές τους δημιουργίες (π.χ. κειμενικές, ποιήματα, εικαστικές κ.ά.)

 Η συμμετοχή στο πρόγραμμα προϋποθέτει την υποβολή σχετικής αίτησης από τον ενδιαφερόμενο εκπαιδευτικό. Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά (online) στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://goo.gl/forms/V1yYZHlUpCcySmzc2 από 8/1/2018 μέχρι 23/2/2018. 

 

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν όλοι οι δάσκαλοι που διδάσκουν σε σχολεία του νομού Αττικής.

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα προσφέρεται δωρεάν και δεν συνεπάγεται χωρίς κόστος για τους μαθητές ή για το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, καθώς τα έξοδα βαρύνουν αποκλειστικά τον φορέα υλοποίησης του έργου.

Το πρόγραμμα υλοποιείται από το Ίδρυμα Λαμπράκη, το οποίο διαθέτει μακρά πείρα στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης σε όλη τη χώρα, στη δημιουργία σχολικών δικτύων, στη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού, καθώς και στην επιμόρφωση και συμβουλευτική υποστήριξη εκπαιδευτικών.

 

Τα εργαστήρια

Εργαστήριο 1ο: Γνωρίζοντας τη Βιβλιοδεσία

Διάρκεια: 4  διδακτικές ώρες

Αριθμός μαθητών: 1-2 τμήματα

Χώρος: Είτε εντός της αίθουσας διδασκαλίας, εφόσον συμμετέχει ένα τμήμα είτε σε μεγαλύτερη αίθουσα (εκδηλώσεων ή πολλαπλών χρήσεων) αν συμμετέχουν περισσότεροι μαθητές

Περιεχόμενο:

Οι μαθητές ενημερώνονται για:

·      το αντικείμενο της Βιβλιοδεσίας γενικά

·      τις σημαντικές παραμέτρους που καθορίζουν τις επιλογές του βιβλιοδέτη

·      τον εξοπλισμό της Βιβλιοδεσίας

·      τις πρώτες ύλες της Βιβλιοδεσίας

·      τα στάδια κατασκευής ενός βιβλίου

·      τα είδη της Βιβλιοδεσίας και τα χαρακτηριστικά τους

·      την ιστορία της Βιβλιοδεσίας (εφόσον εκδηλωθεί σχετικό ενδιαφέρον από τους μαθητές και ο χρόνος το επιτρέπει)

 

Εργαστήριο 2ο: Πρακτική άσκηση στη Βιβλιοδεσία Τέχνης

Διάρκεια: 4  διδακτικές ώρες

Αριθμός μαθητών: 1 τμήμα (15-20 μαθητές)

Χώρος: Είτε εντός της αίθουσας διδασκαλίας είτε σε μεγαλύτερη αίθουσα εκδηλώσεων/ πολλαπλών χρήσεων.

Περιεχόμενο:

·      Σύντομη επανάληψη των σταδίων κατασκευής ενός βιβλίου

·      Παρουσίαση της τεχνικής του ραψίματος με τεζάκι και πρακτική άσκηση των μαθητών σε αυτήν

·      Παρουσίαση της τεχνικής της πύκμασης και πρακτική άσκηση των μαθητών σε αυτήν

·      Παρουσίαση της τεχνικής του χρυσώματος με μελάνι και πρακτική άσκηση των μαθητών σε αυτήν

·      Παρουσίαση της τεχνικής συντήρησης του χαρτιού και πρακτική άσκηση των μαθητών σε αυτήν

·      Δημιουργία του δικού μας βιβλίου (16σέλιδου)

·      Απλοί κανόνες φροντίδας-προστασίας του βιβλίου.

 

Για την υποστήριξη των εκπαιδευτικών στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση δράσεων Φιλαναγνωσίας παρέχεται επιμορφωτικό υλικό εν είδει οδηγού, καθώς και συμβουλευτική υποστήριξη από τους συντελεστές του έργου. Το υλικό αναφοράς του προγράμματος για τη Βιβλιοδεσία μπορεί να τεθεί στη διάθεση των συμμετεχόντων εκπαιδευτικών. Περιλαμβάνει συνοπτικά τις πληροφορίες που δίνονται στους μαθητές παρουσιάζοντας με βιωματικό τρόπο, παρουσιάζοντας τα εργαλεία του επαγγέλματος, υλικά και αντιπροσωπευτικά δείγματα Βιβλιοδεσίας και την επί τόπου επίδειξη των τεχνικών στους μαθητές δίνοντάς τους την ευκαιρία να πειραματιστούν και οι ίδιοι με αυτές δημιουργώντας το δικό τους βιβλίο. Στο βιβλίο αυτό οι μαθητές είτε θα καταγράψουν τις εντυπώσεις τους από το εργαστήριο είτε –αν το εργαστήριο συνδεθεί με δράσεις Φιλαναγνωσίας και Δημιουργικής Γραφής- θα καταγράψουν τη δική τους σύνθεση. Το εργαστήριο έχει ως αφετηρία τον μαθητή, τα ενδιαφέροντα και τις εμπειρίες του.. Η πληροφορία που θα δοθεί θα βασίζεται σε αυτά και θα κατακτάται με διερευνητικές μεθόδους. Ο εισηγητής θα λειτουργεί περισσότερο ως συντονιστής και θα καθοδηγεί τη συζήτηση.

Με την ολοκλήρωση του εργαστηρίου οι μαθητές θα κληθούν να καταγράψουν τις εντυπώσεις από την εμπειρία τους σε μία παράγραφο, η οποία θα αξιοποιηθεί για την εσωτερική αξιολόγηση του προγράμματος σε συνδυασμό με την κατάθεση των απόψεων των συμμετεχόντων εκπαιδευτικών.

 

Οι ενδιαφερόμενοι εκπαιδευτικοί μπορούν να απευθύνονται για περισσότερες πληροφορίες μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στο biblio@lrf.gr.

 

Επιστημονική Υπεύθυνη Προγράμματος

Χρύσα Κουράκη, Δρ. Παιδικής και Νεανικής Λογοτεχνίας, Υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων στη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Αν. Αττικής

 

Υπεύθυνη Εργαστηρίων Βιβλιοδεσίας: Στέλλα Γεωργίου, Βιβλιοδέτης Τέχνης και Συντηρήτρια Βιβλίων

 

 

 

 


 

 

Dates: 
29/12/2017 - 09:30
Add to Calendar