Επιλογή Σελίδας

Χειροκροτήματα και συγκρατημένος ενθουσιασμός από φοιτητές και καθηγητές την πρώτη ημέρα διά ζώσης μαθημάτων.

Τα χειροκροτήματα που ακούστηκαν χθες σε πολλά αμφιθέατρα και ο ενθουσιασμός των φοιτητών για την επιστροφή στα πανεπιστήμια επισκίασαν τις εύλογες ανησυχίες για τις συνθήκες των μαθημάτων εν μέσω της πανδημίας, που έχει στιγματίσει τη ζωή μας. Αλλωστε, οι εικόνες συνωστισμού των φοιτητών που αποτυπώθηκαν χθες υποδηλώνουν την αντίφαση με τα υγειονομικά μέτρα και τις υποδείξεις. Ευτυχώς οι περισσότεροι φοιτητές ήταν εμβολιασμένοι, ενώ δεν υπήρξαν «κρούσματα αντίστασης»από φοιτητές που αρνήθηκαν την επίδειξη των πιστοποιητικών εμβολιασμού. Για τον έλεγχο των πιστοποιητικών χρειάστηκαν περίπου 30 λεπτά, πριν από την έναρξη των μαθημάτων, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις ήταν δειγματοληπτικός.

aei-ta-amfitheatra-gemisan-chamogela0
Με ενθουσιασμό και χειροκροτήματα γιόρτασαν χθες οι φοιτητές την επιστροφή τους στα αμφιθέατρα, έπειτα από σχεδόν δεκαοκτώ μήνες τηλεκπαίδευσης. Στη φωτογραφία φοιτητές της Ιατρικής Σχολής Αθηνών παρακολουθούν το μάθημα του αντιπρύτανη του Ιδρύματος και καθηγητή της Σχολής κ. Αθανάσιου Τσακρή, στην Ιατρική Μικροβιολογία για τον σταφυλόκοκκο.

«Είναι σπάνιο να ακούσουμε χειροκροτήματα στο αμφιθέατρο και μάλιστα σε ένα κανονικό μάθημα και όχι ίσως στο τελευταίο μάθημα ενός καθηγητή. Οι φοιτητές μου με συγκίνησαν, θυμήθηκα τα μαθήματα των λαμπρών καθηγητών που εισέπρατταν χειροκρότημα, όπως ήταν ο Καίσαρας Αλεξόπουλος και ο Δημήτρης Χόνδρος. Εμείς οφείλουμε στον ενθουσιασμό των φοιτητών μας να “απαντήσουμε” με υψηλού επιπέδου μαθήματα» ανέφερε χθες στην «Κ» ο Παναγιώτης Βλαχογιαννόπουλος, καθηγητής της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, που δίδαξε το πρώτο μάθημα της ακαδημαϊκής χρονιάς πάνω στην ανοσολογία της φλεγμονής.

«Στο κτίριο της Φιλοσοφικής διαθέτουμε 21 αμφιθέατρα και 36 αίθουσες, που γέμισαν όλα. Ηταν πολύ συγκινητικό αυτό που ζήσαμε. Υπήρχε μία διάθεση συγκρατημένου ενθουσιασμού. Πάντα βέβαια υπάρχει η επιφυλακτικότητα λόγω της πανδημίας, αλλά έχουμε ζήσει καιρό υπό τη σκιά του φόβου και η σημερινή προσέλευση των φοιτητών ήταν σαν ένα ξέσπασμα. Αλλωστε πήραμε όλοι μέτρα με τη χρήση μάσκας και την επίδειξη των πιστοποιητικών εμβολιασμού» παρατήρησε ο κοσμήτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών Αχιλλέας Χαλδαιάκης.

«Οι φοιτητές χειρο- κροτούν την επιστροφή τους και εμείς υποκλι- νόμαστε στην ιστορι- κότητα της στιγμής», δήλωσε στην «Κ» ο πρύτανης του ΕΚΠΑ Θ. Δημόπουλος.

«Η πρώτη ημέρα των διά ζώσης μαθημάτων στο ΕΜΠ ξεκίνησε εξαιρετικά. Φοιτητές και διδάσκοντες στη θέση τους, οι αίθουσες σε πληρότητα, συνεννόηση υποδειγματική, όλα θα πάνε καλά. Οι μάσκες δεν μπορούν να κρύψουν τη χαρά και την αισιοδοξία των φοιτητών, ειδικά των πρωτοετών, όπως πρωί πρωί διαπίστωσα περνώντας για καλωσόρισμα από μερικά αμφιθέατρα» τόνισε ο πρύτανης του ΕΜΠ Ανδρέας Μπουντουβής.

 «Οι φοιτητές χειροκροτούν την επιστροφή τους και εμείς υποκλινόμαστε στην ιστορικότητα της στιγμής» δήλωσε από την πλευρά του στην «Κ» ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών Θάνος Δημόπουλος.

Προετοιμασία

Τα ιδρύματα είχαν προετοιμαστεί να εναρμονιστούν στην απόφαση της κυβέρνησης, με βάση και την ανακοίνωση της σχετικής συνεδρίασης της συνόδου των πρυτάνεων. Ενδεικτικά, το ΑΠΘ προμηθεύτηκε 150 συσκευές καθαρισμού αέρα με φίλτρα HEPA για χρήση σε 84 αμφιθέατρα και αίθουσες διδασκαλίας χωρίς δυνατότητα φυσικού εξαερισμού, αξίας 110.000 ευρώ, εις βάρος του τακτικού προϋπολογισμού. Παράλληλα, έγινε προμήθεια 150 επιτοίχιων συσκευών αυτόματης παροχής αντισηπτικού υγρού χεριών και ταυτόχρονης θερμομέτρησης. Οπως δήλωσε στην «Κ» ο πρόεδρος της εταιρείας αξιοποίησης της περιουσίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και καθηγητής στο Τμήμα Χημείας Νίκος Θωμαΐδης, στο ίδρυμα προμηθεύτηκαν χιλιάδες χειρουργικές μάσκες, απολυμαντικά 5 λίτρων για τα χέρια, ενώ η Σχολή Θετικών Επιστημών παρασκεύασε χλωρίνη για τον καθαρισμό των χώρων και των επιφανειών. Μάλιστα, θα τοποθετηθούν προστατευτικά από πλεξιγκλάς στις έδρες των καθηγητών, αρχής γενομένης από τη Νομική Σχολή Αθηνών.

aei-ta-amfitheatra-gemisan-chamogela2
Κατάμεστη η αίθουσα σε μάθημα του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών/Φωτ. Κατερίνα Καρρά

Και όπως γράφει σήμερα στην «Κ» ο φοιτητής της ίδιας σχολής, Γιάννης Χ. Παπαδόπουλος, «είμαι σίγουρος ότι την προσεχή Δευτέρα που ξεκινούν οι παραδόσεις στη Νομική Αθηνών θα υποδεχθούμε τους καθηγητές εν μέσω χειροκροτημάτων, θα στείλουμε ο ένας στον άλλον τα πιο θερμά χαμόγελα μέσω των βλεμμάτων μας (κάτω από τις μάσκες μας) και μπαίνοντας στο κτίριο της Σίνα ή ανεβαίνοντας τα σκαλιά που οδηγούν στο αμφιθέατρο “Σαριπόλων”, θα είναι πραγματικά αδύνατο να συγκρατήσουμε τα δάκρυά μας»

aei-ta-amfitheatra-gemisan-chamogela4
Για τον έλεγχο πιστοποιητικών χρειάστηκαν περίπου 30 λεπτά πριν από την έναρξη των μαθημάτων, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις ήταν δειγματοληπτικός. Στιγμιότυπο από την επιστροφή των φοιτητών στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. (INTIME NEWS)

Διαμαρτυρίες για ελλείψεις

«Η διά ζώσης διδασκαλία δεν μπορεί να αντικατασταθεί πλήρως από την εξ αποστάσεως», παρατηρεί στην «Κ» ο αντιπρύτανης του ΕΚΠΑ και καθηγητής της Ιατρικής Σχολής Αθανάσιος Τσακρής, ο οποίος χθες έκανε μάθημα σε ένα κατάμεστο αμφιθέατρο. «Ολα κύλησαν ομαλά, ξαναείδαμε γεμάτα αμφιθέατρα έπειτα από ενάμιση χρόνο», δήλωσε στην «Κ» ο κ. Σταύρος Κουρκουλής, κοσμήτωρ της Σχολής Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών του ΕΜΠ. Ωστόσο, δεν λείπουν οι ενστάσεις για ελλείψεις των ΑΕΙ σε υποδομές καθώς πολλές αίθουσες δεν διαθέτουν παράθυρα για εξαερισμό, ενώ δεν υπάρχει συνδρομή του υπουργείου Παιδείας. Χαρακτηριστικά, σύμφωνα με τον κ. Κουρκουλή, το ΕΜΠ εντός της εβδομάδας θα προμηθευτεί τους καθαριστές αέρος, οι οποίοι θα καθαρίζουν τον αέρα τέσσερις φορές μέσα σε μία ώρα και θα έχουν προδιαγραφές να κατακρατούν σωματίδια όπως ο κορωνοϊός. Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχει πρόβλεψη για φοιτητές και καθηγητές που ανήκουν σε ευπαθή ομάδα. Μάλιστα, ΑΕΙ αναζητούν τρόπους αντικατάστασης των διδασκόντων αυτών ακόμη και με ανάθεση επιπλέον ωρών διδασκαλίας σε άλλους καθηγητές. «Ζητάμε να διαμορφωθούν κατάλληλα οι χώροι εκπαίδευσης και να αναζητηθούν νέοι, και να εξασφαλιστεί ο καθαρισμός και ο εξαερισμός τους με τη συντήρηση ή προμήθεια κατάλληλου εξοπλισμού όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο», ανέφερε η διοικούσα επιτροπή της ομοσπονδίας των πανεπιστημιακών (ΠΟΣΔΕΠ), προσθέτοντας ότι «η εξαγγελία του υπουργείου για τη λειτουργία εμβολιαστικών κέντρων σε όλα τα campus των ΑΕΙ έχει καθυστερήσει».

ΑΠΟΨΕΙΣ

Η επιστροφή θα είναι πανηγυρική

Του Γιάννη Χ. Παπαδόπουλου*

Μετά ενάμιση χρόνο, άλλοτε τηλε-εκπαιδευόμενοι και άλλοτε τηλε-βασανιζόμενοι, με απόφαση του υπουργείου Παιδείας και των πρυτανικών Αρχών επιστρέφουμε στους φυσικούς μας χώρους: στα πανεπιστήμιά μας. Το κρίσιμο για τα υγειονομικά δεδομένα ενάμισι έτος που μεσολάβησε από το κλείσιμο των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων μέχρι σήμερα ήταν διαφωτιστικό για το σύνολο της πανεπιστημιακής κοινότητας. Αφενός μεν κατέδειξε την απόλυτη ανάγκη να εκσυγχρονιστούν οι παρεχόμενες από τα ιδρύματα υπηρεσίες, να γίνονται άμεσα και ψηφιακά πολλές διαδικασίες και φυσικά να δοκιμαστούν οι σχολές σε αυτό που ονομάζεται «τηλεκπαίδευση», κάτι αυτονόητο, που συμβαίνει παντού ανά τον κόσμο: την παροχή σύγχρονης διδασκαλίας μέσω Διαδικτύου. Η συνθήκη της πανδημίας βρήκε ανέτοιμο τόσο το υπουργείο όσο και τα αυτοδιοικούμενα ΑΕΙ. Φάνηκε τόσο η ανοργανωσιά και η ανυπαρξία τεχνογνωσίας και υποδομών όσο και η ανεπάρκεια πολλών καθηγητών (κυρίως μεγαλύτερης ηλικίας) να εναρμονιστούν με τις συνθήκες και να κάνουν τη δουλειά τους ψηφιακά. Οι εξεταστικές, δε, δημιούργησαν ανισότητες μεταξύ των φοιτητών, με τους πολλούς και διαφορετικούς τρόπους εξ αποστάσεως εξέτασης των μαθημάτων.

Το πιο σημαντικό όμως που διαπιστώθηκε μέσω αυτής της κατάστασης ήταν το χαοτικά δυσαναπλήρωτο κενό που άφησαν τα κλειστά αμφιθέατρα, τα κλειστά εργαστήρια και γενικά η απουσία τού «διά ζώσης». Η διάλεξη στο αμφιθέατρο με τη φυσική παρουσία φοιτητών και καθηγητών, τις επιστημονικές διαφωνίες μεταξύ καθηγητών που λάμβαναν χώρα μπροστά στα μάτια μας, τα εργαστηριακά και πρακτικά μαθήματα και, φυσικά, η συνολική πανεπιστημιακή εμπειρία, η συναναστροφή με συμφοιτητές, η ανταλλαγή απόψεων και η αίσθηση του «συνανήκειν» σε μια κοινότητα δεν αναπληρώνονται με το Διαδίκτυο. Για όλους τους φοιτητές, αλλά ακόμα περισσότερο για όσους δεν βίωσαν ούτε ένα μάθημα σε πανεπιστημιακό χώρο ή για εμάς που νιώσαμε μονάχα τη «γλύκα» ενός εξαμήνου και φτάσαμε διαδικτυακά στο τρίτο έτος, ήταν ένα αφόρητα δύσκολο ενάμισι έτος. Η επιστροφή στα πανεπιστήμια είναι και θα είναι πανηγυρική, όπως της αξίζει. Οπως μας αξίζει. Είμαι σίγουρος ότι την προσεχή Δευτέρα που ξεκινούν οι παραδόσεις στη Νομική Αθηνών θα υποδεχτούμε τους καθηγητές εν μέσω χειροκροτημάτων, θα στείλουμε ο ένας στον άλλον τα πιο θερμά χαμόγελα μέσω των βλεμμάτων μας (κάτω από τις μάσκες μας) και μπαίνοντας στο κτίριο της Σίνα ή ανεβαίνοντας τα σκαλιά που οδηγούν στο αμφιθέατρο «Σαριπόλων» θα είναι πραγματικά αδύνατο να συγκρατήσουμε τα δάκρυά μας.
 
* Ο κ. Γιάννης Χ. Παπαδόπουλος είναι φοιτητής στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Διαψεύστηκαν οι όποιες προσδοκίες

Του Γιώργου Λιτσαρδάκη*

Μετά την ανακοίνωση του υπουργείου στις 17.9 για τη διά ζώσης λειτουργία των ΑΕΙ, επικρίναμε την ακαταλληλότητα της οριζόντιας εφαρμογής τους, που δεν λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες των ιδρυμάτων, των σχολών και των γνωστικών αντικειμένων. Επιφυλαχθήκαμε, με την ελπίδα ότι η ΚΥΑ θα εξειδίκευε τα μέτρα λαμβάνοντας υπόψη τις προτάσεις για ευελιξία στην  οργάνωση και διεξαγωγή της εκπαιδευτικής διαδικασίας, καθώς οι όροι για συχνό καθαρισμό και επαρκή εξαερισμό είναι σε πολλές περιπτώσεις ανέφικτοι, οι δε απαιτήσεις για μέγιστη πληρότητα είναι ανορθολογικές και αντίθετες με τα πρωτόκολλα αποφυγής διάδοσης του κορωνοϊού. Η δημοσίευση της ΚΥΑ (B΄ 4406/24.09.2021) διέψευσε τις όποιες προσδοκίες για ορθολογικό και ρεαλιστικό συγκερασμό των απαιτήσεων για άνοιγμα των πανεπιστημίων αφενός και αφετέρου για περιορισμό της διασποράς του κορωνοϊού και για υγειονομική ασφάλεια της πανεπιστημιακής κοινότητας.

Αντιθέτως, καθώς το προσωπικό και οι διδάσκοντες των πανεπιστημίων δεν ανήκουν στην ηλικιακή ομάδα 19-24, εντάθηκαν τόσο οι ανησυχίες και οι φόβοι για την προσωπική υγεία όσο και η αβεβαιότητα για την πορεία του εξαμήνου. Πολύ περισσότερο δε, αφού η εκτίμηση του επιδημιολογικού κινδύνου από την εφαρμογή των μέτρων δεν έχει γίνει γνωστή, εκτός εάν, ακόμη χειρότερα, δεν έχει πραγματοποιηθεί. Επιθυμούμε την επιστροφή το συντομότερο σε διδασκαλία χωρίς περιορισμούς ως προς τη φυσική παρουσία και αλληλεπίδραση και δεν αναζητούμε αφορμές φυγοπονίας. Αλλωστε, ως διδάσκοντες προσαρμοστήκαμε γρήγορα στις απαιτήσεις της εξ αποστάσεως διδασκαλίας.

Oμως, τα αγαθά της υγείας και της ζωής, της δικής μας και των φοιτητών μας, είναι υπέρτερα από την εξυπηρέτηση του αφηγήματος της επιστροφής σε μια κανονικότητα, όπου η πληρότητα στα θεάματα περιορίζεται για μη εμβολιασμένους στο 50%, ενώ στις αίθουσες διδασκαλίας είναι υποχρεωτικά 100%. Μόνο στις αίθουσες διδασκαλίας τα μέτρα αποστασιοποίησης αντί να απαγορεύουν χαλαρότερες συνθήκες, απαγορεύουν την τυχόν αυστηρότερη εφαρμογή τους.

Επισημαίνουμε σε όλους τους συναδέλφους ότι η ΚΥΑ ορίζει πως κάθε είδους εκπαιδευτική διαδικασία «πραγματοποιείται υποχρεωτικά διά ζώσης», αλλά όχι «αποκλειστικά». Επομένως η εφαρμογή της απαιτεί μεν τη φυσική παρουσία μας στους χώρους διδασκαλίας, αλλά δεν αποκλείει τη χρήση μεθόδων εκπαίδευσης από απόσταση, σύγχρονης και ασύγχρονης. 

Παράλληλα, η ΚΥΑ μάς καθιστά υπεύθυνους για την πιστή εφαρμογή και τήρηση των μέτρων (άρθρο 14.3). Εξάλλου, ως διδάσκοντες έχουμε την ευθύνη και την αρμοδιότητα για την οργάνωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Επομένως, πέρα από την οποιαδήποτε διαμαρτυρία, πρέπει να κρίνουμε αν το μάθημα διεξάγεται σε συνθήκες υγειονομικής ασφάλειας και σε περίπτωση που διαπιστώνεται μη συμμόρφωση ή ελλιπής τήρηση των οριζόμενων μέτρων, τότε να το διακόπτουμε ή να λαμβάνουμε κάθε άλλη αναγκαία απόφαση.
 
* Ο κ. Γιώργος Λιτσαρδάκης είναι καθηγητής ΑΠΘ, γραμματέας της ομοσπονδίας πανεπιστημιακών ΠΟΣΔΕΠ.

Πηγή: Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ – Απόστολος Λακασάς